Phụ nữ có nguy cơ loãng xương, gãy xương cao hơn nam giới. Do đó, việc chăm sóc sức khỏe xương khớp ở phụ nữ cần được chú ý từ sớm.

Nhiều người cho rằng chỉ khi bước sang tuổi già mới cần lo lắng về xương khớp. Tuy nhiên, loãng xương thường diễn tiến thầm lặng trong nhiều năm cho đến khi bị gãy xương. Đặc biệt, phụ nữ có nguy cơ loãng xương, thiếu xương cao hơn sau khi trải qua thời kỳ mãn kinh. Thực tế, việc phòng ngừa, chăm sóc sức khỏe xương khớp là một hành trình dài suốt đời, bắt đầu từ khi bạn còn trẻ để bảo vệ “vốn” xương đã có, nhất là ở phụ nữ.

Tuổi dậy thì và thanh thiếu niên là giai đoạn nền móng xây dựng xương

Khối lượng xương đỉnh là mức mật độ xương tối đa mà một người có thể đạt được trong đời. Ở nữ giới, quá trình tích lũy, hình thành xương diễn ra mạnh nhất trong giai đoạn dậy thì và những năm thiếu niên (11 – 14 tuổi). Đến 90% khối lượng xương toàn bộ cơ thể phát triển ở tuổi 18 của các bé gái. Cơ thể thường đạt khoảng 99% mật độ xương đỉnh vào tuổi 22 (± 2,5 tuổi) và 99% hàm lượng khoáng chất xương vào khoảng tuổi 26 (± 3,7 tuổi).

Từ 25 – 35 tuổi là thời điểm quá trình tích lũy xương dừng lại để bước qua giai đoạn duy trì. Việc chú ý chăm sóc sức khỏe xương khớp sớm sẽ mang đến lợi ích lớn trong tương lai. Chỉ cần tăng 10% khối lượng xương đỉnh ở trẻ em và thanh thiếu niên có thể giúp giảm đến 50% nguy cơ gãy xương do loãng xương sau khi trưởng thành.

Một dấu hiệu cần chú ý ở các bé gái đó là chu kỳ kinh nguyệt. Khi hệ nội tiết hoạt động bình thường và cơ thể có đủ lượng estrogen cần thiết để bảo vệ mật độ xương, chu kỳ kinh nguyệt sẽ đều đặn. Ngược lại, tình trạng mất kinh liên tục từ 3 tháng trở lên (vô kinh) sẽ là một tín hiệu cảnh báo đến sức khỏe xương khớp. Nguyên nhân thường là do tập luyện thể dục thể thao quá mức (ở các vận động viên) hoặc rối loạn ăn uống gây thiếu hụt estrogen nghiêm trọng.

Nếu vô kinh kéo dài sẽ trực tiếp làm tăng nguy cơ bị gãy xương do mỏi (stress fracture) và tăng đáng kể nguy cơ loãng xương khi trưởng thành.

Chăm sóc sức khỏe xương khớp ở tuổi trưởng thành và giai đoạn mang thai

Ở tuổi trưởng thành sớm, lượng xương mới hình thành xấp xỉ bằng lượng xương bị phá vỡ (tạo xương = hủy xương). Do đó, mục tiêu chăm sóc sức khỏe xương khớp ở khoảng độ tuổi này là duy trì tối đa mật độ xương hiện có và ngăn chặn tình trạng mất xương sớm.

Để bảo vệ “vốn” xương đang có, phụ nữ trong độ tuổi trưởng thành cần duy trì lối sống và chế độ ăn uống khoa học, lành mạnh. Bên cạnh đó, bạn cũng cần bỏ những thói quen gây hại đến sức khỏe xương khớp như hút thuốc lá, uống nhiều rượu bia. Các nghiên cứu cho thấy phụ nữ hút thuốc có mật độ xương thấp và dễ gãy xương hơn.

Ở độ tuổi sinh sản, quá trình mang thai và cho con bú cũng gây ra những thay đổi trong cơ thể phụ nữ, ảnh hưởng đến sức khỏe xương khớp. Thai nhi cần một lượng lớn canxi để phát triển khung xương. Do đó, nếu mẹ không bổ sung đủ lượng canxi cần thiết thì bào thai sẽ lấy canxi trực tiếp từ xương của mẹ để phát triển.

Dù việc sụt giảm một phần mật độ xương trong thai kỳ và cho con bú rất dễ xảy ra nhưng bạn không nên quá lo lắng. Các nghiên cứu cho thấy tình trạng mất xương này chỉ xảy ra tạm thời. Cơ thể mẹ sẽ tự hồi phục mật độ xương trong vòng 6 tháng sau khi ngừng cho con bú.

Bước ngoặt “mãn kinh” và những lưu ý về sức khỏe xương khớp ở phụ nữ sau tuổi 50

Mãn kinh là một cột mốc lớn đối với  sức khỏe xương khớp ở phụ nữ. Bình thường, hormone estrogen đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ mật độ xương bằng cách ngăn chặn quá trình hủy xương. Thế nhưng, khi bước vào giai đoạn tiền mãn kinh tiến tới mãn kinh thì nồng độ estrogen bị sụt giảm nhanh chóng do buồng trứng ngừng hoạt động. Điều này khiến quá trình hủy xương diễn ra vô cùng nhanh, thường bắt đầu từ 1 năm trước kỳ kinh cuối cùng và kéo dài trong 3 năm sau đó.

Nghiên cứu cho thấy phụ nữ có thể mất đến 20% khối lượng xương chỉ riêng trong quá trình mãn kinh. Bạn sẽ âm thầm mất dần mật độ xương trong nhiều năm mà không hề có bất kỳ biểu hiện, triệu chứng đau đớn nào cho đến khi bị gãy xương. Theo thống kê, trong số 2 phụ nữ mãn kinh có 1 người bị loãng xương và đa số sẽ trải qua một lần gãy xương trong đời.

Vị trí gãy xương do loãng xương thường là xương hông, cột sống và cổ tay. Phụ nữ sau khi bị gãy xương sẽ gặp nhiều hệ lụy nặng nề cho sức khỏe và khả năng vận động tự chủ. Một nửa số người bị gãy xương hông không thể quay về cuộc sống tự lập như trước. Trong đó, 20% trường hợp tử vong do các biến chứng trực tiếp hoặc gián tiếp sau gãy xương.

Độ tuổi mãn kinh trung bình khoảng 51 tuổi. Vậy nên, phụ nữ sau 50 tuổi cần chủ động bảo vệ sức khỏe xương khớp bằng cách:

• Tầm soát mật độ xương định kỳ bằng phương pháp chụp DEXA để đánh giá mật độ khoáng xương.
• Phòng ngừa té ngã ở nhà bằng cách sử dụng thảm lót chống trượt, dọn dẹp nhà cửa gọn gàng, đảm bảo đủ ánh sáng trong các lối đi và phòng ở, lắp các thanh vịn an toàn ở cầu thang, phòng tắm.
• Tránh các hoạt động cúi gập lưng xuống sâu hoặc xoắn vặn cột sống nếu sức khỏe xương khớp có dấu hiệu yếu đi. Lực tác động mạnh đột ngột có thể gây lún xẹp đốt sống.
• Trao đổi với bác sĩ về việc sử dụng thuốc nếu bị loãng xương hoặc từng bị gãy xương để ngăn ngừa mất xương thêm.

Phụ nữ sau mãn kinh có thể hỗ trợ chăm sóc sức khỏe xương khớp bằng sản phẩm Femarelle Unstoppable. Không chỉ bổ sung thêm canxi, vitamin D3, Femarelle Unstoppable còn có hoạt chất độc quyền DT56a (chiết xuất từ đậu nành lên men) giúp mô phỏng tác động của estrogen đến các thụ thể ở xương, làm giảm tốc độ hủy xương và kích thích tái tạo xương mới. Nghiên cứu lâm sàng cũng cho thấy hiệu quả phòng ngừa loãng xương sau mãn kinh khi sử dụng Femarella Unstoppable, được thử bằng phép đo DEXA. Thành phần còn có thêm vitamin B2, vitamin B7 giúp ngăn ngừa các rối loạn cảm xúc, stress và cải thiện trí nhớ sau mãn kinh.

* Sản phẩm này không phải là thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh.

Nguồn tham khảo

1. Recommendations for Improving Women’s Bone Health Throughout the Lifespan https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC9805882/ Ngày truy cập 21/8/2026
2. Bone Health and Osteoporosis: A Report of the Surgeon General. Putting It All Together for the Busy Health Care Professional. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/sites/books/NBK45516/ Ngày truy cập 21/8/2026
3. Osteoporosis https://www.acog.org/womens-health/faqs/osteoporosis Ngày truy cập 21/8/2026
4. Osteoporosis https://womenshealth.gov/a-z-topics/osteoporosis Ngày truy cập 21/8/2026
5. Bone health and postmenopausal women https://www.endocrine.org/-/media/endocrine/files/patient-engagement/patient-guides/patient_guide_bone_health_and_postmenopausal_women.pdf Ngày truy cập 21/8/2026
6. Peak bone mass in young women https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/7639106/ Ngày truy cập 21/8/2026